Het is vandaag de een-na-laatste les van de lessenserie ‘Materiaalverkenning’. Elke les staat in het teken van een specifiek (alledaags) materiaal, waarbij de leerlingen de opdracht meekrijgen om er kunstobjecten van te maken. Wat voor objecten mogen de leerlingen helemaal zelf bepalen. Het mogen zowel herkenbare als onherkenbare (ofwel abstracte) objecten zijn.
Vandaag geef ik les aan 2 groepen achter elkaar: eerst de onderbouw (groep 3 en 4) en daarna is de middenbouw/bovenbouw (groep 5-8) aan de beurt.
Het materiaal voor vandaag: foam(vellen) ter grootte van A4-formaat. Foamvellen zijn dunne, zachte en licht verende kunststofvellen, meestal gemaakt van schuimrubber/EVA-foam. Ze zien eruit als gekleurde schuimplaatjes. Ze voelen zacht en flexibel aan ten opzichte van bijvoorbeeld normaal print- en knutselpapier, waar de leerlingen met name aan gewend zijn. Ze zijn heel makkelijk te knippen, buigen, beschilderen en om op te tekenen met stift. Vanwege hun flexibele en buigzame karakter zijn ze bij voorbaat erg geschikt om ook ruimtelijke werken te maken, daar waar knutselpapier wat te stug of te flexibel aanvoelt.
De opdracht; maak een platte 2d werk. Bijv. Door te ‘schilderen’ met foam op een foamvel. Of door 2 vellen aan elkaar vastplakken en daarop figuren te maken. Door 2 vellen aan elkaar vast te plakken wordt het werk 2x zo groot (A3-formaat). Verder mogen ze ook ruimtelijke objecten bedenken. Om de boel aan elkaar vast te plakken, kunnen ze schilderstape gebruiken. Ik laat wat voorbeelden zien van mijn eigen creaties.
De leerlingen gaan gelijk superenthousiast aan de slag. Ik zie grote ansichtkaarten en foamschilderijen ontstaan. Maar ook zelfgemaakte vlaggen, bestaande uit verschillende foamvellen die aan elkaar zijn vastgeplakt.
De volgende groep (middenbouw/bovenbouw) krijgt van mij 2 opties: werken met dezelfde materialen als de vorige groep (onderbouw), namelijk foamvellen + tape, waarmee ze platte of ruimtelijke werken kunnen maken (vrij snel en makkelijk). Of: foam + naald & draad (in plaats van met tape). Als ze vellen aan elkaar willen bevestigen, kunnen ze die aan elkaar vastnaaien. Ze kunnen dan bijvoorbeeld een tasje of telefoonhoesje maken.
Maar ik maak tevens een bekentenis: speciaal voor de les heb ik ook kindernaald & -draad willen meenemen (die zijn veel groter en van plastic). Dat is voor sommigen mogelijk prettiger (met name leerlingen uit de middenbouw). Maar mijn bestelling heeft helaas vertraging opgelopen. Dus ik heb alleen hele dunne garen en hele dunne naalden bij me. Maar desondanks is iedereen vrij om het uit te proberen.
Twee middenbouwers kiezen er bewust voor om met naald en draad te werken. Zij willen proberen handtasjes te maken. De oudste leerlingen (groep 7/8) kiezen ook voor naald & draad en gaan er vrij moeiteloos mee aan de slag. Sommigen hebben bedacht om boekjes te gaan maken. En weer anderen willen squishies gaan maken.
De hele groep is supergeconcentreerd bezig. Met name de 2 leerlingen van groep 5 zijn erg nieuwsgierig en benieuwd om voor het eerst met naald en draad te werken. Ik help deze jonge leerlingen bewust bij de lastigste handelingen (namelijk een stukje garen door het oog van een hele dunne naald steken en vervolgens een knoopje aanleggen aan het uiteinde). Daarna laat ik ze helemaal vrij om het naaien uit te proberen.
Soms vragen ze me om hulp, wanneer ze bijvoorbeeld helemaal klaar zijn en er een eindknoop in moet worden gezet. En soms roepen ze niet om mijn hulp en willen ze het juist zoveel mogelijk zelf proberen. Om vervolgens tot de ontdekking te komen dat ze een eindknoopje vergeten zijn. Oeps… :-)
Als dingen niet helemaal goed lopen, moedig ik leerlingen aan om een oplossing hiervoor te bedenken. In verband met de tijd kiezen ze in dit geval voor een snelle ‘quick fix’: het afplakken met tape.
Tot mijn verbazing vliegt voor de eerste keer in deze lessenserie de tijd ontiegelijk snel voorbij. Bijna de meeste kinderen krijgen hun werkje niet af. In principe kunnen ze er nog de volgende les aan werken. Maar er is 1 leerling die een cadeau aan het maken is voor haar jarige zus (over 3 dagen jarig). Ik opper om haar wat materialen (inclusief een naaiset) mee naar huis te laten nemen. Meer leerlingen uiten vervolgens de wens om het thuis te kunnen afmaken. Ik geef ze toestemming en vraag of ze om de materialen de volgende les weer mee terug willen nemen. Dat beloven ze plechtig.
Wanneer de leerlingen de klas verlaten, komt er een leerling naar me toe. Ze vraagt of ze een stapel foamvellen mee naar huis mag nemen. Ik sta het wel toe, maar ik twijfel in eerste instantie… De les is immers afgelopen. Maar uiteindelijk zag ik het als iets heel positiefs..
Want welk groter compliment kun je als docent krijgen dan dat leerlingen om extra materiaal vragen, zodat ze thuis verder kunnen oefenen met jouw opdrachten en jouw vak? Ik betwijfel of docenten wiskunde of Duits ook dergelijke verzoeken krijgen van leerlingen aan het einde van hun les.
Ik kijk uit naar de volgende en tevens laatste les van het schooljaar 2025-2026.
Reactie plaatsen
Reacties